Khi hoa được chụp như chân dung: Harold A. Taylor và sắc màu California

Những bức ảnh hoa của Harold A. Taylor không cố làm cảnh vật trông tự nhiên hơn. Trái lại, nền tối, ánh sáng được đặt có chủ ý cùng sắc chàm và đỏ son khiến các bó hoa nổi lên như những nhân vật đang ngồi trong một bức chân dung. Câu hỏi trung tâm nằm ở đó: vì sao một nhiếp ảnh gia đầu thế kỷ 20 lại đưa hoa cắt vào phòng ảnh và dành cho chúng sự trang trọng thường thấy ở con người? [1]

Câu trả lời liên quan đến cả kỹ thuật lẫn quan niệm thẩm mỹ. Autochrome cho Taylor cơ hội thử nghiệm ảnh màu toàn phần, còn công việc lâu năm với cảnh quan, công trình và cộng đồng California giúp ông nhìn hoa như một chủ thể có thể kể chuyện, thay vì chỉ là chi tiết trang trí. [1]

Autochrome đã thay đổi cách nhìn màu sắc

Autochrome là một trong những công nghệ đầu tiên cho phép nhiếp ảnh gia thử nghiệm hình ảnh màu toàn phần. Với Taylor, đây không chỉ là cách ghi lại nhiều màu hơn ảnh đen trắng. Những tấm autochrome thường được làm thành bản kính để trình chiếu, vì vậy màu sắc trở thành phần chính của trải nghiệm nhìn: người xem không chỉ nhận ra hình dáng bông hoa mà còn cảm nhận được bầu không khí do màu tạo ra. [1]

Điều đáng chú ý là màu trong ảnh không nhất thiết tạo cảm giác lạnh lẽo, chính xác như một bản ghi khoa học. Trong các tác phẩm của Taylor, màu chàm và đỏ son có thể nổi bật hơn vẻ thường thấy ngoài tự nhiên. Vì thế, hoa vừa quen thuộc vừa có vẻ xa lạ, giống một ký ức được làm rõ bằng ánh sáng hơn là một vật thể được đặt trước ống kính. [1]

Vì sao phải đưa hoa cắt vào phòng ảnh?

Hoa mọc ngoài đồng hay trong vườn luôn đi kèm bối cảnh: đất, lá, hàng rào, khoảng trời và những vật thể khác. Khi cắt hoa rồi đưa vào phòng ảnh, Taylor loại bớt các yếu tố cạnh tranh ấy. Ông có thể chọn vị trí, nền, hướng sáng và khoảng cách để toàn bộ sự chú ý dồn vào hình dáng của cụm hoa. [1]

Nền tối tạo ra một hiệu ứng gần với sân khấu. Các cánh hoa sáng lên, thân và lá tạo thành đường viền, còn khoảng trống xung quanh khiến bó hoa có vẻ tách khỏi thời gian thường ngày. Đây là một ví dụ về cách bố cục có thể thay đổi ý nghĩa của cùng một chủ thể: một bó hoa đặt trên bàn gợi sinh hoạt gia đình, nhưng bó hoa trước nền tối lại gợi tư thế và sự im lặng của một chân dung.

Taylor không biến hoa thành người theo nghĩa đen. Ông cũng không cần dựng câu chuyện cụ thể cho từng bó hoa. Cảm giác “có nhân cách” đến từ cách chụp: ánh sáng dịu, bố cục cân nhắc và sự nghiêm trang vốn thường dành cho người hoặc phong cảnh quan trọng. Hoa được nhìn như một đối tượng xứng đáng để quan sát lâu hơn vài giây. [1]

Một nhiếp ảnh gia không chỉ chụp hoa

Cách Taylor đối xử với hoa có liên quan đến phạm vi công việc rất rộng của ông. Ông từng ghi hình Yosemite National Park, các khu truyền giáo Tây Ban Nha dọc bờ biển Thái Bình Dương và một số bức ảnh trên không sớm nhất. Ông cũng là nhiếp ảnh gia thường trú của Hotel del Coronado, chụp các nhân vật quan trọng ghé thăm nơi này và thực hiện ảnh cho đội thể thao trong niên giám trường trung học địa phương. [1]

Các hình ảnh của Taylor còn xuất hiện trong những tập thơ, một tiểu thuyết lịch sử năm 1920 và cuốn khảo sát bằng hình ảnh về San Diego Exposition năm 1916. Những công việc ấy cho thấy ông không bị giới hạn trong một thể loại. Ông chuyển giữa cảnh quan, kiến trúc, sự kiện và đời sống cộng đồng; vì vậy, việc chọn hoa làm chủ thể nghiêm túc có thể được hiểu như một quyết định nghệ thuật có ý thức, không phải sự tình cờ của một người chỉ thích làm vườn. [1]

Từ phòng ảnh đến triển lãm hoa Coronado

Mối quan tâm của Taylor với hoa không dừng lại ở các tấm ảnh. Năm 1922, ông cùng vợ là Maud thành lập Coronado Floral Association. Triển lãm hoa Coronado khi ấy chỉ gồm vài chiếc bàn có mái che trưng bày các bó hoa dại, khác xa quy mô lớn mà sự kiện này đạt được về sau. [1]

Điểm nối giữa hai hoạt động nằm ở một quan niệm đơn giản: hoa đáng được chú ý một cách nghiêm túc. Trong ảnh, Taylor dùng nền tối và ánh sáng để đặt hoa vào vị trí của một chân dung. Trong triển lãm, ông tạo một không gian nơi các cách cắm và các loài hoa được nhìn, so sánh và trân trọng công khai. Một hoạt động làm việc bằng ống kính, hoạt động kia làm việc bằng không gian trưng bày, nhưng cả hai cùng chống lại ý nghĩ rằng hoa chỉ là phần nền của cảnh đẹp. [1]

Điều những bức ảnh để lại

Taylor đặc biệt đáng nhớ không phải vì ông tìm ra một cách làm hoa “đúng” duy nhất, mà vì ông cho thấy công nghệ mới có thể làm thay đổi thứ được xem là xứng đáng để chụp. Autochrome vốn mở rộng khả năng biểu đạt màu sắc; Taylor dùng khả năng ấy để đưa một chủ thể nhỏ bé vào vị trí trung tâm. [1]

Nhìn những bức ảnh này, người xem có thể nhận ra hai lớp thời gian cùng lúc. Một lớp thuộc về những bông hoa đã được cắt và sắp đặt. Lớp kia thuộc về thời kỳ ảnh màu còn là thử nghiệm đáng chú ý, khi màu sắc chưa chỉ được xem như bản sao tiện lợi của mắt người mà còn có thể tạo ra một thế giới riêng. Vì vậy, vẻ “thật hơn hiện thực” của hoa trong ảnh Taylor không nằm ở việc chúng giống tự nhiên tuyệt đối, mà ở cách màu sắc khiến một vật quen thuộc trở nên đáng nhớ. [1]