Kiến thức

Calorie đã đi từ máy hơi nước đến thực đơn giảm cân như thế nào?

Lịch sử calorie cho thấy một đơn vị đo nhiệt đã đi qua phòng thí nghiệm, nhà máy và thời chiến trước khi trở thành công cụ kiểm soát cân nặng.

Điều gì quyết định kem mịn hay đầy tinh thể đá?

Từ dây chuyền Berkey Creamery, khám phá cách sữa, đường, chất béo và không khí phối hợp để tạo nên kem mịn, ổn định và dễ ăn.

Khi New York và London không gọi cùng tên một chẩn đoán tâm thần

IPSS tìm cách thống nhất cách nhận diện tâm thần phân liệt ở chín quốc gia, đồng thời cho thấy văn hóa và môi trường ảnh hưởng đến chẩn đoán, diễn tiến.

Robert Boyle có thật sự đoạn tuyệt với giả kim thuật?

The Sceptical Chymist thường được xem là tuyên ngôn khai sinh hóa học hiện đại, nhưng nội dung và bối cảnh lịch sử cho thấy câu chuyện phức tạp hơn.

Vì sao astatine hiếm hơn cả francium dù phân rã chậm hơn?

Astatine được xem là nguyên tố tự nhiên hiếm nhất Trái Đất. Câu chuyện chuột lang giúp giải thích vì sao nó khó tạo ra hơn francium.

Trước tiếng Anh, khoa học châu Âu dùng ngôn ngữ chung nào?

Từ Latin, tiếng Pháp đến đời sống đa ngữ, lịch sử cho thấy khoa học châu Âu từng liên tục tìm một ngôn ngữ chung để trao đổi tri thức.

Vì sao ATP trong neuron giảm dù máu tăng trước giấc ngủ REM?

Thí nghiệm trên chuột cho thấy não tăng lượng máu trước giấc ngủ REM, nhưng ATP trong neuron vẫn giảm vì mức tiêu thụ có thể vượt khả năng bù đắp.

Từ “bonanza” đến “mosquito”: tiếng Tây Ban Nha để lại dấu vết gì trong tiếng Anh?

Những từ như bonanza, canyon, cargo và salsa cho thấy tiếng Anh tiếp nhận rồi biến đổi vốn từ Tây Ban Nha qua địa hình, thương mại và đời sống.

Máy tính lượng tử mô phỏng vật chất “xuất hiện” từ năng lượng ra sao?

Thí nghiệm với 13 ion mô phỏng hiện tượng đứt dây liên kết, giúp giải thích vì sao năng lượng tích tụ có thể dẫn tới sự hình thành cặp hạt-phản hạt mới.

Khi tế bào ung thư mượn chương trình chữa lành để lan sang gan

Nghiên cứu của MIT cho thấy tế bào ung thư đại trực tràng có thể tái kích hoạt chương trình tái tạo ruột, với vai trò của YAP1 và ceramide.

Ngôn ngữ trong tin nhắn hé lộ nguy cơ tự sát như thế nào?

Phân tích khoảng 16.000 cuộc trò chuyện cho thấy mô hình dựa trên từ điển có thể đánh dấu tín hiệu nguy cơ tự sát, nhưng con người vẫn giữ vai trò quyết định.

Nhiễm TORCH bẩm sinh liên quan thế nào đến nguy cơ tự kỷ và khuyết tật trí tuệ?

Nghiên cứu tại Thụy Điển cho thấy nhiễm TORCH bẩm sinh hiếm gặp liên quan đến nguy cơ tự kỷ và khuyết tật trí tuệ cao hơn về sau.

Vì sao các tinh thể thời gian cách xa nhau vẫn dao động cùng nhịp?

Các electron phân cực spin có thể liên kết các tinh thể thời gian trong chất bán dẫn, giúp chúng đồng bộ tần số ở khoảng cách tới 40 micromet.

Nguyên lý toàn ảnh: Khi bề mặt có thể mô tả cả không gian bên trong

Nguyên lý toàn ảnh bắt nguồn từ entropy hố đen và AdS/CFT, gợi ý không gian có thể nổi lên từ thông tin lượng tử nhưng chưa áp dụng chắc chắn cho vũ trụ.

Vì sao hợp kim nhôm 2219 có thể mang khuyết tật ngay từ lúc đúc?

Nhôm 2219 dùng trong kết cấu tàu vũ trụ vẫn có thể suy yếu nếu quá trình đúc tạo ra hạt không đều, phân ly nguyên tố và cụm liên kim giàu đồng.

Vì sao số 8, dây buộc hay rốn có thể trở thành nỗi sợ dữ dội?

Số 8, dây buộc, rốn hay việc tắm đều vô hại với phần lớn người, nhưng có thể kích hoạt ám ảnh khi não gắn chúng với nguy hiểm và né tránh lặp lại.

Pompeii giúp hiệu chỉnh “đồng hồ địa chất” như thế nào?

Vụ phun trào Vesuvius và khoáng vật sanidine giúp kiểm tra độ chính xác của phương pháp argon-argon, dùng để định tuổi đá và sự kiện địa chất.

Roman sẽ gửi 1,4 terabyte dữ liệu mỗi ngày từ điểm L2 bằng cách nào?

Ba trạm thu trên ba châu lục, đường truyền 500 megabit mỗi giây và cơ chế gửi lại dữ liệu lỗi giúp Roman liên lạc từ điểm L2.

Vi khuẩn định hướng từ trường giúp giun sống lâu hơn bằng cách nào?

AMB-1 kéo dài tuổi thọ trung bình của giun C. elegans thêm 43,39%, đồng thời hạn chế tích tụ sắt, tổn thương lipid và ferroptosis.

Giấc ngủ REM liên quan thế nào đến nguy cơ mắc hàng chục bệnh?

Nghiên cứu trên hơn 95.000 người cho thấy REM, ngủ sâu, thời lượng và độ đều đặn của giấc ngủ liên quan khác nhau đến hồ sơ bệnh tật dài hạn.

Ai đang định hình quy tắc hoạt động trên Mặt Trăng?

Hiệp định Artemis hướng dẫn hợp tác trên Mặt Trăng nhưng không phải luật bắt buộc, đồng thời để ngỏ tranh luận về vùng an toàn và tài nguyên.

Gió sao yếu có thể khiến các thiên hà sơ khai tiến hóa khác với dự đoán ra sao?

Khảo sát TEMPOS dùng Hubble cho thấy gió của sao khổng lồ suy yếu mạnh trong môi trường cực ít kim loại, một manh mối để hiểu thiên hà sơ khai.

Vì sao số ca chẩn đoán ADHD và tự kỷ tăng mạnh?

Dữ liệu tại Đan Mạch cho thấy số ca chẩn đoán ADHD và tự kỷ tăng có thể một phần do phạm vi nhận diện được mở rộng trong dân số.

Nếu đến gần sao neutron hoặc hố đen, bầu trời sẽ biến dạng ra sao?

Một chuyến du hành giả định đến gần sao neutron và hố đen cho thấy bầu trời có thể bị bẻ cong, tạo nhiều ảnh, đổi màu và tạo thành các vòng sáng.