Nhân vật

Paracelsus: Người mở đường cho thuốc đặc hiệu nhưng không rời bỏ ma thuật

Paracelsus phản đối y học thể dịch và hướng tới thuốc đặc hiệu, nhưng thần học, giả kim cùng ma thuật vẫn là nền tảng trong tư tưởng của ông.

Clara Immerwahr: từ nữ tiến sĩ hóa học tiên phong đến cái chết còn bỏ ngỏ

Cuộc đời Clara Immerwahr cho thấy tài năng khoa học bị thu hẹp bởi định kiến giới, còn cái chết của bà vẫn không thể quy về một động cơ duy nhất.

William Vogt và Norman Borlaug: Hai con đường để nuôi sống thế giới

Từ đồng cỏ Hempstead đến Cách mạng Xanh, William Vogt và Norman Borlaug đại diện cho hai cách đối lập nhằm bảo vệ con người và Trái Đất.

Harold Urey: Nhà hóa học đi từ bom nguyên tử đến nguồn gốc sự sống

Harold Urey từng góp sức cho dự án bom nguyên tử rồi dành phần đời sau để nghiên cứu khí hậu cổ, Trái Đất sơ khai và nguồn gốc sự sống.

Thảm họa Hamel: Khi sông băng trả lại dấu tích sau 40 năm

Vụ tai nạn trên Mont Blanc khiến ba người mất tích. Bốn thập kỷ sau, sông băng Bossons đưa hài cốt trở lại, còn Joseph Hamel tiếp tục một đời khoa học đáng chú ý.

Mildred Cohn: Từ những cánh cửa đóng kín đến nhà hóa học tiên phong

Mildred Cohn vượt qua định kiến giới và tôn giáo để nghiên cứu hóa học tế bào, ATP và mở đường cho nhiều phụ nữ trong khoa học.

Daron Acemoglu và câu hỏi khó: Vì sao dân chủ cần chia sẻ thịnh vượng?

Daron Acemoglu giải thích mối liên hệ giữa công nghiệp, tầng lớp trung lưu, bất bình đẳng và sức bền của các thể chế dân chủ.

Annie Londonderry: Người đạp xe vòng quanh thế giới hay bậc thầy kể chuyện?

Annie Londonderry trở thành biểu tượng sau chuyến đi năm 1894–1895, nhưng hành trình ấy cho thấy ranh giới giữa thành tích thật và câu chuyện được dàn dựng.

Jürgen Habermas: Vì sao lý trí phải được hình thành qua đối thoại?

Tư tưởng Jürgen Habermas xem lý trí là hoạt động chung: luật pháp và dân chủ chỉ chính danh khi lý lẽ có thể được đưa ra, chất vấn và sửa đổi.

Time Piece: Bộ phim chín phút đem về đề cử Oscar duy nhất cho Jim Henson

Time Piece hé lộ một Jim Henson khác: nhà làm phim thử nghiệm dùng nhịp điệu, hình ảnh và một tiếng “Help” để kể cuộc vật lộn với thời gian.

Vì sao Bruce Springsteen giữ bản thu phòng ngủ cho album Nebraska?

Nebraska ra đời từ máy ghi âm bốn rãnh trong một phòng ngủ, khi Bruce Springsteen chọn giữ sức nặng của bản thu mộc thay vì làm lại cùng ban nhạc.

Khoa học viễn tưởng đã đi vào âm nhạc của Jimi Hendrix ra sao?

Sách về tận thế, thế giới khác và tái sinh không cung cấp cốt truyện cho Jimi Hendrix, mà giúp ông tạo nên một ngôn ngữ âm nhạc giàu hình ảnh.

James Buchanan: Vì sao một chính khách giàu kinh nghiệm bất lực trước khủng hoảng ly khai?

James Buchanan từng vượt qua nguy cơ bị đuổi học và xây dựng sự nghiệp chính trị lâu dài. Vì sao kinh nghiệm ấy không cứu được Liên bang?

James Skinner và bản thảo Ba Tư giữa hai thế giới

Bản thảo của James Skinner cho thấy nghệ thuật Mughal, cách phân loại xã hội và quyền lực Công ty Đông Ấn giao nhau như thế nào.

Vì sao Tender Is the Night từng bị độc giả lạnh nhạt?

F. Scott Fitzgerald xem Tender Is the Night là kiệt tác, nhưng tiểu thuyết bán kém khi ra mắt và chỉ được công nhận rộng rãi sau khi ông qua đời.

Lá thư Hemingway gửi Fitzgerald: Viết tiếp giữa khủng hoảng sáng tác

Năm 1934, Hemingway gửi Fitzgerald lời khuyên thẳng thắn về tự nghi ngờ, nhân vật, nỗi đau và kỷ luật cần có để tiếp tục viết.

Franklin Pierce: Con đường tới Nhà Trắng và cuộc khủng hoảng Kansas

Franklin Pierce đi từ một học sinh chật vật đến Nhà Trắng, nhưng nhiệm kỳ của ông bị phủ bóng bởi Đạo luật Kansas–Nebraska và xung đột nô lệ.

Abraham Lincoln đã tự học ra sao giữa tuổi thơ nghèo khó?

Từ tấm ván dùng thay giấy đến những cuốn sách cũ, tuổi thơ Lincoln cho thấy việc tự học đã tồn tại giữa lao động, mất mát và thiếu thốn.

W. Kamau Bell: Khi AI làm giọng viết cá nhân trở nên giống nhau

Từ gợi ý trong Gmail và Google Docs, W. Kamau Bell đặt câu hỏi: AI đang sửa lỗi hay âm thầm khiến cách viết của mọi người giống nhau?

Thaddeus Stevens: Tuổi thơ nào đã định hình một chính khách chống chế độ nô lệ?

Từ dị tật bẩm sinh, gia cảnh thiếu thốn đến con đường học vấn và nghề luật, tuổi thơ giúp soi rõ vì sao Thaddeus Stevens bảo vệ quyền bình đẳng.

Từ Kafka đến “Lynchian”: nguồn gốc nỗi bất an trong điện ảnh David Lynch

Ảnh hưởng của Franz Kafka giúp lý giải cách David Lynch đặt bạo lực, cô lập và logic phi lý ngay dưới bề mặt đời sống bình thường.

John Chapman đã trở thành huyền thoại Johnny Appleseed như thế nào?

John Chapman lập vườn ươm táo, bán đất và truyền giáo trên đường tiến về phía tây, rồi được ký ức dân gian biến thành Johnny Appleseed.

Cây mandolin và năm phút định hình “Losing My Religion”

Peter Buck tìm thấy lõi “Losing My Religion” khi tập mandolin, còn Mike Mills chỉ mất năm phút để tạo phần bass neo giữ ca khúc.

Từ người chụp ảnh đến chỉ huy trận đánh giả: Jay Derby học lịch sử bằng cách tái hiện

Hành trình của Jay Derby cho thấy tái hiện lịch sử không chỉ là mặc quân phục, mà còn cần nghiên cứu, kỹ năng trình bày và trách nhiệm với quá khứ.